Średnia, mediana, dominanta, wariancja i odchylenie standardowe — wklej liczby i zobacz rozwiązanie krok po kroku
Dane
Oddzielone spacją, średnikiem lub w nowych wierszach — możesz wkleić kolumnę z arkusza.
Liczebność mówi, ile razy występuje dana wartość. Wpisz tyle samo wartości co liczebności.
Jak rozkładają się dane: wykres kropkowy i wykres pudełkowy
Rozwiązanie krok po kroku
📚 Teoria: średnia, mediana, dominanta, wariancja i odchylenie standardowe
Średnia arytmetyczna x̄ to suma wszystkich danych podzielona przez ich liczbę n. Gdy dane są w tabeli liczebności, każdą wartość najpierw mnożymy przez jej liczebność: x̄ = (x₁n₁ + x₂n₂ + …)/n. Średnia to „punkt równowagi” danych: na wykresie wskazuje ją trójkąt, a kropki po obu stronach się równoważą.
Mediana to środkowa wartość uporządkowanych danych — dlatego dane zawsze najpierw porządkujemy rosnąco. Przy nieparzystym n mediana stoi na miejscu (n + 1)/2, przy parzystym jest średnią dwóch środkowych wartości. W odróżnieniu od średniej mediana prawie się nie zmienia, gdy jedna wartość jest bardzo duża lub bardzo mała.
Dominanta (moda) to wartość występująca najczęściej. Dominant może być kilka; jeśli wszystkie wartości występują tak samo często, dominanty nie ma. Rozstęp to różnica między największą a najmniejszą wartością.
Kwartyle dzielą uporządkowane dane na cztery części: jedna czwarta danych jest nie większa niż Q₁, połowa nie większa niż mediana, trzy czwarte nie większe niż Q₃. Rozstęp międzykwartylowy IQR = Q₃ − Q₁. Podręczniki w różnych krajach stosują różne reguły, więc wyniki mogą się nieco różnić: mediany połówek (USA, Japonia, Wietnam, Rosja), miejsce (n + 1)/4 (Indonezja, Indie, Wielka Brytania), miejsce n/4 ze średnią dwóch wartości, gdy jest całkowite (Niemcy, Chiny), miejsce n/4 zaokrąglone w górę (Francja). Wybierz regułę ze swojego podręcznika. Wartość odstająca leży o więcej niż 1,5·IQR poniżej Q₁ lub powyżej Q₃; wykres pudełkowy pokazuje ją jako osobną kropkę.
Wariancja to średnia arytmetyczna kwadratów odchyleń od średniej: σ² = Σ(xᵢ − x̄)²/n. Gdy średnia jest niewygodna, liczymy ze wzoru σ² = Σxᵢ²/n − x̄². Odchylenie standardowe σ = √σ² pokazuje, jak daleko dane zwykle leżą od średniej, w tych samych jednostkach co dane. W szkole dzielimy przez n. Jeśli dane są próbą z większej populacji (tak na studiach i w statystyce), dzielimy przez n − 1: to wariancja z próby s² i odchylenie standardowe s. Kalkulator podaje obie.
Częste błędy: mediana z nieuporządkowanych danych; przy parzystym n jedna środkowa wartość zamiast średniej dwóch; mylenie wariancji z odchyleniem standardowym; dzielenie przez n − 1, gdy nauczyciel oczekuje n (lub odwrotnie); w tabeli liczebności dzielenie przez liczbę wierszy zamiast przez sumę liczebności.
Często zadawane pytania
Czy to jest darmowe?
Tak, ten kalkulator jest darmowy i nie wymaga rejestracji. Wszystko liczy się bezpośrednio w przeglądarce, a nie na serwerze.
← Wszystkie narzędzia matematyczne