Блок-схема редакторы: фигуралар, бағыттауыштар және «Иә/Жоқ» жазулары тікелей браузерде.
Схема сіздің браузеріңізде сызылады және ешқайда жіберілмейді.
Редактор не істей алады
ISO 5807 және ГОСТ 19.701 таңбалары, фигураларды өздері айналып өтіп, олардың қабырғаларына жабысатын көрсеткілер және шарт шығыстарындағы «Иә» мен «Жоқ» жазулары. «+» батырмасы келесі фигураны бірден жалғанған күйде қояды, «Реттеу» бүкіл схеманы орналастырады. Схема жұмыс барысында браузерде сақталады, оны PNG, SVG, PDF немесе Mermaid коды ретінде жүктеп алуға болады.
Мысалдар: Жұп па, тақ па Үш санның ең үлкені 1-ден N-ге дейінгі қосынды Құпиясөзді тексеру
Блок-схеманы Word немесе Google Docs-қа қалай қоюға болады
- Word 2019 және Microsoft 365 — SVG: оны кәдімгі сурет сияқты қойыңыз, схема кез келген масштабта анық қалады.
- Google Docs және ескі Word — 300 dpi PNG. «A4, Word-тың әдепкі жиектері» немесе ГОСТ 7.32 бойынша енді таңдаңыз: сурет мәтін еніне дәл түседі.
- LaTeX — схема өлшеміндегі PDF: \includegraphics оны анықтығын жоғалтпай қояды.
- Ең жылдамы — «Жүктеп алу» терезесіндегі «Суретті көшіру» және тікелей құжатқа Ctrl+V.
Осы жерден жүктелген PNG мен SVG ішінде схеманың өзі бар: мұндай файлды параққа қайта сүйреп әкеліп, өңдеуді жалғастырыңыз.
Блок-схема таңбалары және олардың мағынасы
Атаулары фигуралар панеліндегідей. Алғашқы бесеуі кез келген оқу есебінде дерлік кездеседі, қалғандары ISO 5807 және ГОСТ 19.701 бойынша схемаларға керек.
| Фигура | Атауы | Қашан қойылады |
|---|---|---|
| Басы / соңы | Алгоритмнің басы мен соңы, ішкі бағдарламаға кіру және одан шығу. | |
| Әрекет | Есептеу немесе кез келген әрекет: мән беру, есеп, пәрмен. | |
| Шарт | Шартты тексеру: ромбының екі шығысы бар, «Иә» және «Жоқ». | |
| Енгізу / шығару | Тасымалдағыш маңызды болмағанда деректерді енгізу және шығару. | |
| Ішкі бағдарлама | Бөлек сипатталған ішкі бағдарламаны немесе функцияны шақыру. | |
| Дайындық | Циклге дайындық: i = 1 сияқты бастапқы мәндер. | |
| Цикл басы | Циклдің жоғарғы шекарасы; оның жұбы — аттас «Цикл соңы». | |
| Цикл соңы | Циклдің төменгі шекарасы; шығу шарты шекаралардың біріне жазылады. | |
| Қосқыш | Сызықтың үзілуі: көрсеткі белгісі бірдей қосқыштан жалғасады. | |
| Беттер арасындағы қосқыш | Басқа бетке өту. ГОСТ-та және оқулықтарда бар, ISO 5807-де тек кәдімгі қосқыш бар. | |
| Түсініктеме | Фигураға түсініктеме; онымен үзік сызықпен жалғанады. | |
| Қолмен енгізу | Қолмен енгізілетін деректер, мысалы пернетақтадан. | |
| Қолмен орындалатын операция | Адам орындайтын әрекет. | |
| Құжат | Қағаздағы деректер: басылым, бланк, есеп. | |
| Дисплей | Экранға шығарылатын деректер. | |
| Сақталатын деректер | Тасымалдағыш маңызды болмағанда сақталатын деректер. | |
| Жедел жад | Жедел жадтағы деректер. | |
| Тізбекті қолжетімді жад | Ретімен оқылатын тасымалдағыштағы деректер, мысалы таспада. | |
| Тікелей қолжетімді жад | Тікелей қол жеткізілетін тасымалдағыштағы деректер, мысалы дискіде. | |
| Перфокарта | Перфокартадағы деректер. | |
| Қағаз таспа | Қағаз таспадағы деректер. | |
| Қатарлас әрекеттер | Бір мезгілде орындалатын әрекеттердің басы немесе соңы. | |
| Өткізу | Схеманың толық сызылмайтын бөлігі. |
ГОСТ 19.701 және ISO 5807 бойынша блок-схема
Панельдегі «ГОСТ 19.701 (ISO 5807)» стилі фигураларға стандарт бойынша пропорция береді: биіктігі — a, ені — 1,5a, a өлшемі 15-тен 30 мм-ге дейін, қаріп 10–14 pt, көрсеткілер тек ағын бағытына қарсы немесе барлық сызықтарда. Бұл стильде фигуралар мәтінге қарай үлкеймейді: мәтін сыймаса, кеңес соны айтады.
Кеңестер белгішесі схеманың стандарттан қай жерде ауытқығанын көрсетеді: шарттың шығысы екіден аз, шығыс жазусыз, фигураның кірісі не шығысы жоқ, басы не соңы жоқ.
Mermaid кодынан схема
Чат-боттан Mermaid кодымен блок-схема салуды сұраңыз да, жауапты толығымен — тіпті код айналасындағы мәтінмен — «Код қою» батырмасымен немесе тікелей параққа Ctrl+V арқылы қойыңыз. Фигуралар, көрсеткілер мен жазулар көшеді, ал орналасу өзі жасалады. Кері бағытта — «Жүктеп алу» терезесіндегі «Mermaid кодын көшіру».
Пернелер
- Enter — фигура мәтінін өңдеу
- Ctrl + Enter — мәтінді аяқтап, келесі фигураны қою
- Ctrl + ←↑→↓ — сол жаққа жалғанған фигура
- ←↑→↓ — белгіленгенді жылжыту
- Shift + ←↑→↓ — үлкенірек қадаммен жылжыту
- Ctrl + Z, Ctrl + Shift + Z — болдырмау және қайтару
- Ctrl + D — көшірмесін жасау
- Delete — жою
- Space + сүйреу — парақты жылжыту
- Ctrl + тінтуір дөңгелегі — масштаб
Алгоритмнің өзін кодта тексеру үшін ашыңыз: Python ортасы.
Жиі қойылатын сұрақтар
Су белгісі бар ма?
Жоқ. PNG, SVG және PDF су белгісісіз және тіркелусіз таза жүктеледі.
Менің схемаларым қайда сақталады?
Тек сіздің браузеріңізде, серверге ештеңе жіберілмейді. Орын жетпегенде немесе сайт ұзақ ашылмағанда браузер сайт деректерін өшіруі мүмкін, сондықтан маңызды схеманы файл етіп жүктеп алыңыз: «Жүктеп алу» терезесінде немесе «Менің схемаларымда» «Схема файлын жүктеп алу».
Телефонда жұмыс істей ме?
Иә. Фигураны саусақпен, парақты бос жерден сүйреп жылжытасыз, масштабты екі саусақпен өзгертесіз. Екі рет түрту мәтін енгізуді, ұзақ басу әрекеттер мәзірін ашады, фигуралар төмендегі пердеде тұр.
Блок-схеманы ГОСТ бойынша қалай рәсімдеуге болады?
«ГОСТ 19.701 (ISO 5807)» стилін таңдаңыз, a өлшемі мен қаріпті орнатыңыз, содан кейін кеңестер арқылы схеманы тексеріңіз. Курстық жұмыс үшін ГОСТ 7.32 бойынша енімен 300 dpi PNG немесе SVG жүктеп алыңыз.
PDF-тегі мәтін неге белгіленбейді?
PDF-те әріптер контурмен сызылған, сондықтан схема біздің қаріптерсіз де кез келген компьютерде бірдей көрінеді. Белгіленетін мәтін керек болса, «Мәтінді мәтін күйінде қалдыру» белгіленген SVG жүктеп алыңыз.
Фигураларға қай тілдерде жазуға болады?
Сайттың кез келген тілінде, соның ішінде оңнан солға жазылатын және қытай мен жапон иероглифтерімен: Noto қаріптері мәтініңізге қарай жүктеледі. Урду тілі насталикпен емес, насх әріптерімен жазылады, өйткені насталик қарпі мегабайттан ауыр. Эмодзи мен басқа жазу жүйелерінің таңбалары PNG-де жүйелік қаріппен шығады, ал PDF-ке кірмейді — «Жүктеп алу» терезесі ескертеді.
Схема қаншалықты үлкен бола алады?
Шектеу жоқ. 200 фигура мен 300 көрсеткісі бар схема баяу телефонда да бірқалыпты жылжиды: сүйреп жатқанда көрсеткілер қарапайым сынықпен сызылады, ал нақты жол фигураны жібергенде салынады.
Бұл тегін бе?
Иә, толықтай тегін әрі тіркелусіз. Құрал толығымен браузеріңізде жұмыс істейді: файл серверге жіберілмейді, сондықтан сервер процессорды да, трафикті де жұмсамайды — ақы алуға негіз жоқ. Су таңбасы жоқ, файл өлшемі мен саны бойынша шектеу де жоқ.