Бөлчөктөр жана аралаш сандар — мисал толугу менен, кыскартуу жана жалпы бөлүм, ар бир кадам дептердегидей

Бөлчөктөр менен мисал

Формулага коюу:

Аралаш санды боштук менен жазыңыз: 1 2/3 — бир бүтүн үчтөн эки. Бөлүү — «:» же «/».

Байкап көрүңүз:

ЭЧЖБ жана ЭКЖБ — бир нече сан үчүн

ЭЧЖБ — эң чоң жалпы бөлүүчү: берилген сандардын баары калдыксыз бөлүнүүчү эң чоң сан. ЭКЖБ — эң кичине жалпы бөлүнүүчү: алардын ар бирине бөлүнүүчү эң кичине сан. Мисалы: ЭЧЖБ(12, 18) = 6, ЭКЖБ(12, 18) = 36.

📚 Теория: бөлчөктөр менен кантип иштөө керек

Кошуу жана кемитүү: бөлчөктөрдү жалпы бөлүмгө келтиришет, эң ыңгайлуусу — бөлүмдөрдүн эң кичине жалпы бөлүнүүчүсүнө (ЭКЖБ). Бөлүмдөрү бирдей болгудай кылып, ар бир бөлчөктү кошумча көбөйтүүчүгө көбөйтүшөт, андан кийин алымдарын кошушат.

Көбөйтүү: алымды алымга, бөлүмдү бөлүмгө көбөйтүшөт. Бөлүү — оодарылган (тескери) бөлчөккө көбөйтүү.

Кыскартуу: алым менен бөлүмдү алардын эң чоң жалпы бөлүүчүсүнө (ЭЧЖБ) бөлүшөт. ЭЧЖБ Евклиддин алгоритми менен оңой табылат: чоң санды аны кичине санга бөлгөндөгү калдык менен алмаштырабыз, калдык нөлгө барабар болгуча.

ЭЧЖБ жана ЭКЖБ байланышы: ЭКЖБ(a, b) = a · b / ЭЧЖБ(a, b).

Бүтүн сандарды (5), бөлчөктөрдү (3/4), аралаш сандарды (1 2/3) жана ондук бөлчөктөрдү (0,5 саны 1/2 бөлчөгүнө айланат) киргизсе болот. Бир нече бөлчөктү «;» аркылуу жазсаңыз, калькулятор аларды кыскартып, жалпы бөлүмгө келтирет жана өсүү тартибинде жайгаштырат.

Көп берилүүчү суроолор

Бул акысызбы?

Ооба, бул калькулятор акысыз жана катталууну талап кылбайт. Баары серверде эмес, түз эле браузерде эсептелет.