Эки өзгөрмөлүү функциялардын 3D графиктери — бетти чычкан менен айлантыңыз

z = f(x, y) функциясы

Формулага коюу:
Аракет кылып көрүңүз:
x y z

Айландыруу үчүн сүйрөңүз, чоңойтуу үчүн дөңгөлөк же чымчыңыз. бетинин бийиктиги z мааниси; түсү да бийиктигин көрсөтөт - төмөнкү түстөн жогоркуга чейин.

Сюжет диапазону:

Функцияны изилдөө

Аракет кылып көрүңүз:
📚 Теория: 3D графикти кантип окуу керек

z = f(x, y) эки өзгөрмөлүү функция ар бир жуп санга (x, y) бир z санын ыйгарат. Эгерде кадимки график у = f(x) сан сызыгынан жогору турган сызык болсо, эки өзгөрмөлүү функциянын графиги тегиздиктин үстүндөгү бет: ар бир кабат чекитинде (x, y) бет z бийиктикке көтөрүлөт.

Мисал: z = x² + y² – бул “идиш”. Борбордо (0, 0) бийиктик нөлгө барабар, ал эми борбордон канчалык алыс болсо, бет ошончолук жогору көтөрүлөт. Ал эми z = x² − y² – “ээр”: бир огу боюнча бет өйдө, экинчи огу боюнча – ылдый ийилет.

Мындай беттер рельефти (бийиктик координаттардын функциясы катары), конфорканын температурасын (позицияга жараша жылуулук), бөлмөдөгү катуулукту сүрөттөйт. Картадагы контурдук сызыктар – мындай беттин горизонталдык тегиздиктеги кесимдери.

Сиз жаза аласыз: + − * / ^, кашаа, sin cos tan sqrt abs ln log exp, pi жана e константалары, x жана y өзгөрмөлөрү. Көбөйтүүнү өткөрүп жиберүүгө болот: 2x, бирок өзгөрмөлөрдүн ортосунда аны ачык жазыңыз: x*y.

Эки өзгөрмөлүү функциянын экстремуму мындай табылат: жекече туундуларды таап, экөөнү тең нөлгө барабарлап, системаны чыгарабыз — булар стационардык чекиттер. Андан кийин ар бир чекитте экинчи туундулар A = ∂²z/∂x², B = ∂²z/∂x∂y, C = ∂²z/∂y² жана Δ = AC − B² эсептелет: Δ > 0 болсо экстремум бар (A > 0 болсо минимум, A < 0 болсо максимум), Δ < 0 болсо жок (ээр сымал чекит), Δ = 0 болсо кошумча изилдөө керек. Башка өлкөлөрдө ушул эле шарт rt − s², det H же D = f_xx·f_yy − (f_xy)² түрүндө жазылат — чыгаргыч барактын тилине ылайык жазууну алат.

z = f(x, y) бетине M₀(x₀; y₀) чекитиндеги жаныма тегиздик: z − z₀ = ∂z/∂x(M₀)·(x − x₀) + ∂z/∂y(M₀)·(y − y₀). Нормаль — ошол чекит аркылуу тегиздикке перпендикуляр өткөн түз сызык: (x − x₀)/A = (y − y₀)/B = (z − z₀)/C, мында A, B, C — тегиздиктин Ax + By + Cz + D = 0 жалпы теңдемесинин коэффициенттери.

Туюк областтагы эң чоң жана эң кичине маанилер. Областтын ичиндеги стационардык чекиттер табылат, андан кийин чек ара изилденет: ар бир кесиндиде анын теңдемеси коюлат (y = 0, x = 3, y = 6 − x…), бир өзгөрмөлүү функция алынат жана анын туундусу нөлгө барабар болгон жер изделет; чокулар кошулуп, бардык чекиттердеги функциянын маанилери салыштырылат. φ(x, y) = 0 шартындагы f(x, y) функциясынын шарттуу экстремуму Лагранж ыкмасы менен табылат: L = f + λφ, L дин x жана y боюнча жекече туундулары нөлгө барабарланып, шарттын өзү кошулат. Айлана же эллипс сымал чек ара да ушундай изилденет.

Көп берилүүчү суроолор

Бул акысызбы?

Ооба, бул калькулятор акысыз жана катталууну талап кылбайт. Баары серверде эмес, түз эле браузерде эсептелет.